Harde afspraken van regering over slagvaardigheid en integriteit

18 juni 2004

De Antillenmonitor is een bron van gewaarmerkte informatie over de Nederlandse Antillen. De gegevens in de monitor kunnen desgewenst gebruikt worden als nieuwe invalshoek of ter aanvulling of nuancering van de beschikbare informatie.

................................................................................................................................

Het urgentieprogramma van de nieuwe Antilliaanse regering bevat herkenbare voornemens en nieuwe invalshoeken. Herkenbaar zijn de onderdelen armoedebestrijding, werkgelegenheid, rechtshandhaving en de financiële huishouding. Wel zijn armoedebestrijding en economische stimulering fors op de prioriteitenladder gestegen, vanwege de ernstige sociale gevolgen van de IMF saneringsmaatregelen, die de Antillen van 1999 tot 2003 uitvoerden zonder gelijktijdige liquiditeitssteun van Nederland. Nieuw in het urgentieprogramma zijn de harde afspraken over slagvaardigheid en integriteit. Al deze actiepunten zijn expliciet tot uitdrukking gebracht in de regeringsverklaring, die Minister President mr. Etienne Ys op 14 juni in de Staten van de Nederlandse Antillen uitsprak.

Voortgangsbewaking
Het nieuwe Antilliaanse kabinet heeft een Commissie Voortgangsbewaking Urgentieprogramma ingesteld, met het doel druk op de ketel te zetten en de slagvaardigheid te garanderen. Deze commissie bestaat uit vertegenwoordigers van de Bank van de Nederlandse Antillen, de Stichting Overheidsaccountants, Directie Financiën, Directie Economische Zaken, Directie Wetgeving en Juridische Zaken en Reda Social, een fonds voor sociale ontwikkeling en economische bedrijvigheid. De commissie controleert de uitvoering van het urgentieprogramma en rapporteert om de drie maanden aan de Raad van Ministers, die deze rapportage doorstuurt naar het parlement en de sociale partners op de eilanden. Om de drie maanden wordt de voortgang met de sociale partners op de diverse eilanden besproken.

Integriteit
De nieuwe regering verplicht zich ook om binnen zes maanden een pakket van wettelijke regelingen klaar te hebben, om het integriteitproces te ondersteunen dat de Antillen in de jaren negentig hadden ingezet. De veelbesproken fraude- en corruptiezaken van het afgelopen jaar, tonen aan dat de Antillen in alle ernst inhoud geven aan dit proces. Het pakket van wettelijke regelingen, dat gereed is om aan de Staten te worden aangeboden, betreft o.a. wetgeving over een verplichte vermogensopgave van bewindslieden vóór en na hun bestuursperiode, de civiel rechterlijke aansprakelijkheid van bestuurders, de financiering van politieke partijen en de rechtspersoonlijkheid van politieke organisaties.

Binnen zes maanden moet ook een wet worden aangenomen inzake het aantreden en verplicht aftreden van leden van de Staten, met name ook het verplicht aftreden in geval van veroordeling wegens het plegen van een misdrijf. De Landsverordening Materieel Ambtenarenrecht wordt in die zin aangepast dat de ambtenaar automatisch wordt ontslagen als hij/zij wegens een misdrijf veroordeeld wordt.

Het urgentieakkoord laat de integriteitonderzoeken van beoogde ministers en staatssecretarissen ongemoeid. Deze onderzoeken zijn op de Antillen (nog) niet bij de wet geregeld, maar worden in de praktijk wel toegepast. Deze ‘screening’ heeft in het verleden ertoe geleid, dat kandidaten niet werden voorgedragen vanwege feiten in hun heden of verleden die het kabinet in een moeilijke situatie kunnen brengen.

Het nieuwe Antilliaanse kabinet heeft anderhalf jaar de tijd om dit programma uit te voeren, vóór de volgende Statenverkiezingen. Het succes van het programma staat of valt met de slagvaardigheid van het bestuur, dat op zijn beurt mede beïnvloed wordt door de relatie met Nederland. Na 50 jaar Antilliaans zelfbestuur moet deze relatie minder formalistisch worden en meer uitgaan van gemeenschappelijke belangen en verantwoordelijkheden. Het urgentieprogramma toont de ernst en daadkracht waarmee de Antilliaanse regering te werk wil gaan om de eigen problemen op te lossen. Onder deze omstandigheden mag van de Nederlandse regering worden verwacht dat zij een slagvaardig optreden van de Antilliaanse regering op gepaste wijze ondersteunt.

Bron:

Ir. Jaime de Sola
Lid Comité 2004.